Ez dira, ez, Begoñako errepublika zaharreko erreferentzia asko geratzen. Gaur egun arte iraun duen horietako bat da kanposantua. Baina hori ere desagertze bidean dago hilobiak husten ari baitira. Jabe batzuk konforme ez, eta ahaleginak egingo dituztela iragarri dute bertan geratzeko. Ikusgai dago 6.000 metro kuadro zertarako erabiliko dituen udalak etorkizunean.

Remar eta Sarrikue auzoetan negozio banak dirau, eta bietan denetik zegoen lehen. Auzo txikiak dira. Salbuespenak. Eta salbuespen izatetik ohiko paisaia izatera pasa daiteke gure inguruko kale eta gune askotan dendak ixten ari baitira. Eusko Jaurlaritzak, irailean, 2010 urteari zegozkion datuak plazaratu zituen. Datuek denda txikien ixteko joera nabarmena azaltzen dute. Iaz arte, eta azken bi urteetan, 2.000 denda txiki baino gehiakok pertsiana itxi du betiko EAEn. Kontraesantzat har daitezkeen datu batzuk ere ageri dira Jaurlaritzaren txostenean. Dendak itxi badituzte ere, salmentak igo direla aipatzen da. Baita Seguritate Sozialean alta eman duten komertzio arloko langileen kopurua ere. Hala ere, denda txikiak ixten doaz. Gure auzoetatik pasiatzen badugu, ‘alokairuan’ eta ‘salgai’ bezalako gero eta lelo gehiago ikusiko ditugu jaitsitako pertsianetan itsatsirik. Batzuk, duela gutxi itxi dituzte. Beste batzuk, ordea, hilabete eta urteak daramate horrela. Egoeraren inguruan iritzia eskatu diegu Santutxuko, Txurdinagako, Uribarriko eta Otxarkoagako dendarien elkarteei, gertu-gertutik zelan bizi diren ezagutzeko.

Katalunian katalanera praktikatzeko egiten duten antzera, Mahatserrian eta Euskal Herrian oro har, Berbalaguna sortu zen euskararen erabilera sustatzeko. Santutxun 2004az geroztik dugu, batetik Asapala euskara elkarteak eta bestetik Santutxuko AEK-k egitasmo hau aurrera ateratzeko bat egin zutenetik. Laster ikasturte hasiera dator eta aukera paregabea da euskaraz aritzeko lagun-taldean eta musu-truk.

Zirimiria eta euri-jasa, bietatik bota du aurtengo Santutxuko jaietan, eta ugari. Bederatzi jai egunetatik lautan. Eguraldi eskasak, baina, ez du ilundu santutxuarren jaietarako gogoa.