1976

A. kataluniarra da, baina urte asko dira madrilen bizi dela, madrildar batekin ezkondu da eta ume bat izan berri dute. Katalanez hitz egiten dio umeari. Ez luke arazorik izango Bartzelonara berriro bueltatzeko, arin moldatuko litzateke berriro bertako bizimodura, baina ez du horrelakorik aurreikusten, N. bere senarra oso madrildarra baita eta ez bailitzateke gustura egongo Bartzelonan.

N. madrildarra da, madrildar peto-petoa. Gurasoak bizkaitarrak ditu (ama euskalduna, aita ez), baina ez du inolako harremanik ez Euskal Herriarekin eta ezta euskararekin ere. Emaztearen familiaren etxean hasieran ez zuen ondo pasatzen, katalaneraz egiten baitzuten, baina jadanik ohitu da eta gustatzen zaio emazteak katalaneraz hitz egitea umeari. Bera ez litzateke Bartzelonara bizitzera joango, oso madrildarra baita, bertako bizitza gustuko baitu. Kataluniara lanera joan eta denbora gutxi pasata Madrilera itzuli diren lagunak ditu. Itzultzeko arrazoietako bat: hizkuntza (seme-alabak izan eta katalanez eskolatu beharra arazoa da).

M. eta O. Bartzelonako bikotea dira. Katalanez egin zituzten ikasketak eta ez dute oso ondo ulertzen N.-ren beldurra. Katalunian katalanez hitz egiten jakin gabe dagoen jendea badagoela diote baina hizkuntza ulertzen dutela eta ez dutela horregatik inongo arazorik. Gainera, Madriletik joandakoan hizkuntzak menperatzen arazo gutxien dutenak umeak direla esaten dute.

G. kataluniarra da eta Bartzelonan bizi da. Bere lagun A. eta N.ri arrazoia ematen die neurri batean. Eskolan katalanez bakarrik ikasteak baditu bere arriskuak. Madrilen bizi izan zen garai batean lagun batekin eta lagun hori ez zen gai gazteleraz hitz egiteko, arazo handiak zituen eskolan, familian eta lagunartean beti katalanez jarduna baitzen. Gazteleraz hitz egin eta idazteko ahalegin handia egin behar izan omen zuen lagunak eta hori ez zaio logikoa iruditzen; denok menperatu beharko genuke espainiarren hizkuntza.

J. ados dago bere emazte G.-rekin. Berak gazteleraz egin zituen ikasketak Bartzelonako goi-mailako ikastetxe batean eta unibertsitatean ere horrela aritu zen. Emaztearekin katalanez komunikatzen da. Bere ustetan, gaztelera indartu behar da ikastetxeetan, ez baita logikoa ikasleek gazteleraz ondo idazten ez jakitea beren ikastetxetik urtendakoan (berak onartzen du katalanezko idazkeran zailtasunak dituela, baina ez dio aparteko garrantziarik ematen).